‘Wij zijn de spil in een zorgnetwerk’
Van het bakken van pannenkoeken tot het schrijven van beleidsstukken: de rol van regieverpleegkundige op een High & Intensive Care (HIC) is net zo divers als de problematiek op de afdeling. Robert en Marlies gaven als eersten deze functie vorm bij Altrecht. Waar zij werken op de HIC Volwassenen in Utrecht, vervullen Saartje en Lotte diezelfde rol op de HIC Ouderen in Zeist. Afgelopen jaar ontving de HIC in Zeist als eerste afdeling voor ouderen in Nederland het HIC-certificaat.
Hoe lang werken jullie op de HIC?
Saartje: “Ik ben eigenlijk blijven plakken na mijn stage. Ik werk nu vijf jaar op de HIC en het verveelt nooit.” Lotte: “Voor mij geldt hetzelfde; het was mijn eerste baan als verpleegkundige en ik ben hier inmiddels drie jaar aan het werk. Als regieverpleegkundige is het voor mij belangrijk overzicht te houden, signalen op te pakken en samen met het team te werken aan continue verbetering van de zorg.” Robert: “Ik werk zo’n twintig jaar op de HIC Volwassenen in Utrecht. Sinds 2019 ben ik regieverpleegkundige en trainer de-escalerend werken. Het is een rol waarin je de diepte in gaat, niet alleen op de vloer, maar ook in de organisatie.” Marlies: “Ik werk al ruim twintig jaar als verpleegkundige binnen de acute psychiatrie in Utrecht en ben in 2019 regieverpleegkundige HIC geworden. Daarnaast ben ik ook HIC-auditor.”
Wat maakt het werk op een HIC zo bijzonder?
Saartje: “De diversiteit is enorm. Van mensen met een allereerste opname tot cliënten met complexe levensloopproblematiek of middelenmisbruik. Het is een wereld van uitersten. Het kost vaak letterlijk bloed, zweet en tranen om iemand weer te laten opkrabbelen. Onze HIC Ouderen bestaat uit twee afdelingen waar zo rond de dertig mensen in totaal zijn opgenomen. De opnameduur is heel verschillend, maar gemiddeld zo’n vijf tot zeven weken.” Robert: “Je kunt in relatief korte tijd ontzettend veel betekenen voor iemand. Soms komt iemand totaal verward binnen vanaf het stationsplein in Utrecht. Om diegene dan in relatief korte tijd weer op de rit te krijgen, dat geeft enorm veel voldoening.” Lotte: “Het is een heel dynamische omgeving; soms is er veel hectiek en op andere momenten is het juist heel rustig en kan je echt de tijd nemen voor je patiënten.” Marlies: “Ik vind het ook bijzonder dat we zo hecht samenwerken in ons team. Je gaat er met z’n allen voor en iedereen is even belangrijk en heeft waardering voor elkaar.”
Hoe zit het met het HIC Ouderen-certificaat?
Lotte: “Daar ben ik wel trots op. In 2025 zijn wij de eerste afdeling voor ouderen in Nederland die het HIC-certificaat heeft ontvangen. Dat voelt als pionieren. Door de vernieuwde werkwijze ging de gemiddelde behandelduur van 135 dagen in 2022 naar gemiddeld 50 dagen in 2024.”
Robert en Marlies, jullie zijn genomineerd voor de prestigieuze Anna Reynvaan Praktijkprijs 2026. Helaas hebben jullie net niet gewonnen. Waar hebben jullie die nominatie aan te danken?
Marlies: “We zijn genomineerd vanwege onze ‘Toolbox Klinische Signaleringsplannen’. We hebben deze toolbox ontwikkeld voor patiënten met een licht verstandelijke beperking (LVB) en patiënten in ernstige psychiatrische crisis. Met deze toolbox krijgen zorgprofessionals handvatten om verbinding te maken met deze patiënten. Het begon als een verbeterplan tijdens de post-hbo-opleiding HIC-psychiatrie, waarna wij met subsidie van ZonMw dit project vorm konden geven. Inmiddels zijn er al meer dan 175 toolboxen verspreid door heel Nederland, waaronder op alle HIC-afdelingen.” Robert: “De toolbox is zelfs opgenomen in verschillende landelijke zorgstandaarden. Het succes laat zien dat er een enorme behoefte is aan betere handvatten voor contact met cliënten om zo escalaties te voorkomen. Voor ons is het een erkenning van ons vakmanschap als regieverpleegkundige.”
Hoe draagt die expertise bij aan de veiligheid op de afdeling?
Marlies: “Veiligheid is onze basis. We analyseren onze eigen agressiemeldingen heel nauwkeurig om patronen te herkennen en hier lering uit te trekken voor onszelf. Daarmee proberen wij de zorg te verbeteren en incidenten te voorkomen. We doen alles aan preventie.” Robert: “Zonder team ben je nergens. Als ik op een cliënt afstap die zich agressief uit, hoef ik niet achterom te kijken. Ik wéét dat er een collega staat die me helpt als het nodig is. Die onderlinge veiligheid maakt dat we ons werk goed kunnen doen.”
Hoe ziet de dag van een regieverpleegkundige er in de praktijk uit?
Saartje: “Je bent de spil in het zorgnetwerk. De ene dag schrijf ik een beleidsstuk of heb ik een beleidsdag als regieverpleegkundige, op het andere moment sta ik pannenkoeken te bakken of maak ik een toilet schoon, omdat de situatie daarom vraagt. Je bewaart het overzicht over alle lijntjes: van de psychiater tot de naasten.” Lotte: “Geen dag is hetzelfde op een HIC, dat is juist het leuke en uitdagende. Als zorgverlener ben je zelf het instrument. Je moet kunnen ‘levellen’ met veel verschillende cliënten. Dat is soms heftig, bijvoorbeeld als je bij een vrouw van negentig dwangmedicatie moet inzetten. Dat gaat je niet in de koude kleren zitten, maar het resultaat – iemand zien herstellen – maakt alles goed.”
Wat zouden jullie willen zeggen tegen mensen die overwegen de overstap naar de HIC te maken?
Robert: “Ik haal zoveel voldoening uit dit werk dat ik het bij wijze van spreken zelfs onbetaald zou doen. Ik zie mezelf na mijn pensioen nog best een dag per week als vrijwilliger terugkomen. Als mensen interesse hebben, mogen ze contact met mij opnemen via rh.eijpe@altrecht.nl om een dagdeel mee te lopen.” Marlies: “De HIC van Altrecht heeft een goed en uitgebreid scholingsbeleid. Er liggen voldoende ontwikkel- en doorgroeimogelijkheden. Robert en ik hebben inmiddels ook een leer- en kennisnetwerk opgezet met 180 leden uit het hele land.” Lotte: “Het is moeilijk uit te leggen aan de buitenwereld hoe mijn werk eruit ziet. Als je goed kunt samenwerken, je eigen grenzen kunt bewaken en prioriteiten kunt stellen, dan is het een wereldbaan.”
Interesse om een dagdeel mee te lopen? Neem contact op met Robert via: rh.eijpe@altrecht.nl
