Spring naar content

AltrechtJaarbeeld 2025

In dit jaarbeeld blikken we terug op de belangrijkste ontwikkelingen, cijfers en activiteiten uit 2025. We doen dit aan de hand van de zes thema’ s uit onze meerjarenstrategie:

  • Samenwerken in netwerken mentale gezondheid
  • Passende en transdiagnostische zorg
  • Een organisatie met bevlogen professionals
  • Innoveren door digitalisering & zorgtechnologie
  • Duurzame zorg
  • Financieel gezond

Naast korte berichten geven we ook een inkijkje in onze dagelijkse praktijk in een aantal verhalen. 

Veel leesplezier!

Altrecht staat voor een samenleving waarin iedereen meetelt en meedoet. We zijn er voor mensen met ernstige, complexe mentale gezondheidsproblemen. 

Jong en oud, in alle fasen van het leven. Want iedereen heeft recht op een betekenisvol leven. 

Onze ambitie: Samen met onze professionals, cliënten, hun naasten én onze netwerkpartners zoals het wijkteam en de huisarts kijken we wat er nodig is om iemands mentale veerkracht en kwaliteit van leven te vergroten. 

Uitgangspunt is dat iemand zoveel mogelijk de eigen regie houdt over zijn of haar gezondheid. Als onze expertise nodig is, bieden we passende, transdiagnostische en herstelgerichte specialistische behandeling én 24/7 acute psychiatrische zorg. 

We blijven innoveren door (wetenschappelijk) onderzoek, digitalisering en passen ons behandelaanbod aan aan de vraag.

Meer lezen Over Altrecht

Altrecht in cijfers in 2025

15000

Clienten in de zorg

42

Gemiddelde leeftijd

30

Altrecht locaties

7,8

Gemiddeld rapportcijfer

350

Bedden voor onze cliënten

Herstelgerichte zorg en de rol en bijdrage van de cliëntenraad

Gelijke partners in de zorg: Adriane van Espelo blikt terug op een succesvol jaar met de Familie- en Naastenraad

Als voorzitter van de Familie- en Naastenraad (FNR) kijkt Adriane van Espelo terug op een mooi jaar. De raad heeft grote stappen gezet om de stem van naasten een volwaardige plek te geven binnen Altrecht. Aan de hand van vier vragen blikt Adriane terug op de belangrijkste mijlpalen en de visie voor de toekomst.

De NaastenApp is gelanceerd

Het is bewezen dat naasten een belangrijke rol hebben in de behandeling van de cliënt. Bovendien is deze betrokkenheid belangrijk voor begrip en inzicht van naasten. Want, hoe kun je omgaan met iemand met psychische problemen? De NaastenApp van Altrecht is dé centrale plek met informatie en nieuws speciaal voor de naasten van cliënten bij Altrecht. De app kan hen ook steun bieden.

Samenwerken in netwerken mentale gezondheid

In 2025 is de regionale samenwerking rondom mentale gezondheid en weerbaarheid in een nieuwe fase gekomen. In het regionale programma Mentaal Gezond Midden-Nederland, werkt Altrecht samen met partnerorganisaties intensief aan de volgende bouwstenen:

Sluitend zorgaanbod: inzicht en beschikbaarheid van de juiste capaciteit, afspraken over cruciale zorg en regionaal portfoliobeleid. 

Toegankelijkheid: Verlaging van de instroom naar de specialistische ggz door de inzet van digitale zelfhulp en laagdrempelige steunpunten.

Preventie en vroegsignalering: Gebruik van verkennende gesprekken en consultatie aan de ‘voorkant’ om direct passende hulp te bieden, zowel formeel als informeel.

Doorstroom en capaciteit: Het verbeteren van de door- en uitstroom via regionale transfermechanismen en domeinoverstijgend casusoverleg om wachttijden effectiever te beheersen.

Een belangrijke mijlpaal was de formele goedkeuring van het transformatieplan voor de regio Midden-Nederland. Dit plan is  in nauwe afstemming met regionale partners en binnen de kaders van het ROAZ opgesteld. Hiermee is het fundament gelegd voor de verdere realisatie van vier subregionale netwerken, waarin de samenwerking tussen de huisartsenzorg, het sociaal domein en de ggz op wijk- en gemeentelijk niveau is geborgd.

Met de goedkeuring van dit transformatieplan beschikt de regio over een sluitend zorgaanbod en een duidelijke netwerkstructuur. Voor Altrecht betekent dit een structurele verankering in de wijk, waardoor expertise op de juiste plek en op het juiste moment beschikbaar is voor de patiënt.

Lees hier meer over de goedkeuring.

Inspirerende verhalen

Zorg sneller bereikbaar: de juiste hulp op maat

In 2025 hebben we hard gewerkt om de wachttijden korter te maken. Met een nieuw digitaal overzicht (dashboard) konden we precies zien waar mensen te lang moesten wachten. Dit hielp goed: in april voldeed nog maar één team aan de afgesproken wachttijd van maximaal 14 weken. In november waren dat al zes teams. Ook de behandelingen zelf duren nu minder lang waar dat kan.

Daarnaast zijn de wachttijden voor jongeren tot 18 jaar korter geworden. Dit komt door een goede samenwerking met onze partners in de regio. Hierdoor kunnen kinderen, jongeren en hun ouders sneller bij ons terecht voor onderzoek en behandeling.

Ontwikkelingen

Goed nieuws: kortere wachttijden voor jongeren 0-18 jaar

Dit is het effect van een goede samenwerking met onze partners in de regio in het bieden van passende zorg. Jongeren van 0-18 jaar en hun ouders/opvoeders kunnen nu sneller bij ons terecht voor diagnostiek en behandeling.

Altrecht en Lister starten met klinische opnameplekken voor time-out

Altrecht is een nieuwe samenwerking gestart met ketenpartner Lister en Zorgkantoor Zilveren Kruis. Vanaf 1 oktober bieden we twee klinische opnameplekken aan voor time-out in het Willem Arntsz-huis in Utrecht. Met deze tijdelijke opvang zorgen we voor stabilisatie, waardoor we een crisis bij kwetsbare mensen kunnen voorkomen.

Aan het werk gaan is een duidelijk ‘meetpunt’ voor herstel

Het is voor mensen met psychische klachten vaak lastig om passend werk te vinden. Ze zijn onzeker of bang om niet te worden begrepen. Terwijl werken voor hen niet onrealistisch is. Integendeel; Marleen Schouten, beleidsadviseur regio Utrecht Stad, en Anke van Eerd, coördinator IPS voor Altrecht bij WIJ 3.0, zien steeds meer succesverhalen.

GroepenApp

Altrecht wil de inzet van groepsbehandelingen verhogen om de zorgcapaciteit beter te benutten en efficiënter aan te sluiten bij de inhoudelijke behandelkaders. Momenteel is het beheer van het groepsaanbod echter versnipperd en decentraal georganiseerd. Dit leidt tot een gebrekkig overzicht van de beschikbare capaciteit en een hoge administratieve druk op behandelaren, die vaak zelf verantwoordelijk zijn voor de organisatie van hun groepen.

Om dit te verbeteren is in de regio Stad Utrecht de ‘groepen app’ ontwikkeld. Deze wordt in 2026 organisatiebreed uitgerold. Door deze digitale ondersteuning te combineren met een grotere rol voor de zorgadministratie bij het beheer en de planning, wordt de administratieve last voor behandelaren verlaagd. Dit centrale inzicht zorgt voor een effectievere inzet van het regionale groepsaanbod, wat direct bijdraagt aan de strategische koers voor passende en transdiagnostische zorg.

Verdere uitbreiding consultatiefunctie van Altrecht

Ook hebben we in het afgelopen jaar flink meer ingezet op consultatie. Professionals in het sociaal domein kunnen vanaf dit jaar via Altrecht kosteloos consultatie aanvragen voor bijvoorbeeld diagnostische vragen, advies over begeleidingsaanpak, terugvalpreventie of de omgang met inwoners met een mogelijke psychiatrische zorgvraag. Het gaat om inwoners van 18 jaar en ouder en die (nog) niet in behandeling zijn bij de curatieve ggz. Ook bieden we consultatie vanuit onze verschillende expertises en TOPGGz-afdelingen. Voor huisartsen, professionals in het sociaal domein, maar ook voor andere professionals. Op deze pagina vind je meer informatie hoe je consultatie per expertise kunt aanvragen.

Acute Psychiatrie: HIC-certificering voor ouderen, regionale samenwerking en verbetering doorstroom

In 2025 bereikten onze klinieken voor ouderenpsychiatrie een landelijke primeur door als eerste in Nederland de High Intensive Care (HIC)-certificering te ontvangen. Mede door deze herstelgerichte visie werd de gemiddelde opnameduur drastisch verkort van ruim 130 dagen naar 53 dagen. Om deze lijn in 2026 door te trekken, optimaliseren we de bezetting door de inzet van verpleegkundig specialisten in de crisisdiensten te verhogen. Tegelijkertijd pakken we knelpunten in de personele bezetting op de gesloten afdelingen aan via een gericht actieplan om het welzijn van medewerkers te vergroten.

Daarnaast is eind 2025 het transitieplan voor het Zorgcoördinatie Centrum (ZCC) Midden-Nederland goedgekeurd. Door de inzet van gespecialiseerde GGZ-triagisten op de huisartsenposten bieden we directe expertise, wat de druk op huisartsen verlaagt en het aantal acute verwijzingen bij suïcidaliteit moet verminderen.

In het Netwerk Acute Zorg Midden Nederland (NAZMN) werken we nauw samen met ziekenhuizen, ambulances en huisartsen om de spoedzorg in onze regio goed en bereikbaar te houden. In het Jaaroverzicht 2025 staat beknopt wat er vorig jaar is bereikt. Als Altrecht en ggz-instelling hebben we een specifieke rol en is onze inzet binnen deze keten cruciaal om de druk op de eerste hulp te verlagen en patiënten sneller te helpen.

Onze expertise wordt ook landelijk gewaardeerd; een door onze medewerkers opgezet ‘lerend netwerk’ rondom de-escalerend werken telt inmiddels meer dan 100 leden uit heel Nederland. Daarnaast werken we in de stad Utrecht nauw samen met de politie via de ‘E33-tafel’ om mensen met een acute zorgvraag een passend alternatief voor crisisopvang te bieden.

Feiten en cijfers medewerkers 2025

1512

Medewerkers (FTE)

126

Stagiaires

22

Ervaringswerkers

> 100

Vacatures

68

Vrijwilligers

17%

Nieuwe medewerkers

93%

Inzetbaarheid

42

Gemiddelde leeftijd

76%

Vrouw

24%

Man

22931

Volgers op LinkedIn

769

Volgers op Instagram

In een krappe arbeidsmarkt hebben we ons krachtig gepositioneerd via de nieuwe arbeidsmarktcampagne #SamenVerderbijAltrecht. Een specifiek succes was de VKB-campagne, die direct bijdraagt aan onze ambitie om de afhankelijkheid van extern personeel (PNIL) te verlagen ten gunste van eigen medewerkers in loondienst (PIL). In nauwe co-creatie met de ondernemingsraad en professionele staf is het opleidingsbeleid herzien. Het nieuwe beleid, dat op 1 januari 2026 van kracht wordt, biedt medewerkers ruimere mogelijkheden voor persoonlijke groei via een balansbudget.


Om de impact van de Wet DBA te beheersen, is Altrecht samen met regionale partners een regionale flexibele schil aan het oprichten. In dit model treden professionals in loondienst van het regionale netwerk, wat hen de gewenste autonomie biedt en de organisatie behoedt voor de hoge tarieven van commerciële detachering. Door middel van gezamenlijke governance en geïntegreerde HR-processen waarborgen we hiermee een duurzame en betaalbare personeelsbezetting in de regio.

Op een zondag in het najaar van 2004 struinde Annemarie van Elburg, samen met Elis Stevelmans, toenmalig leidinggevende, alle kamers van Altrecht Rintveld af om onderdak te zoeken voor haar UMCU-team Eetstoornissen jeugd. Ze vonden voldoende lege kamers, waar ze in januari 2005 hun intrek namen. Daar zette zij haar missie om jonge patiënten met anorexia nervosa te helpen voort. Nu, twintig jaar later, neemt de hoogleraar afscheid van Altrecht. Ze gaat met pensioen en kijkt terug op een rijke loopbaan. Maandag hield ze haar afscheidsrede en werd ze benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau.

Op 1 april 2025 is Eline Regeer, psychiater, benoemd tot bijzonder hoogleraar van de nieuwe leerstoel ‘Klinische Psychopathologie, in het bijzonder stemmingsstoornissen’. De Faculteit Sociale Wetenschappen (FSW) van de Universiteit Utrecht (UU) en Stichting Altrecht werken samen in deze bijzondere leerstoel. We interviewden Eline over haar benoeming en ambities.

Ik haal zoveel voldoening uit dit werk dat ik het bij wijze van spreken zelfs onbetaald zou doen

Wervingscampagne VKB

Altrecht lanceerde een gerichte wervingscampagne voor Voortgezette Klinische Behandeling (VKB), inclusief een nieuwe Werkenbij-pagina en een video waarin vier bevlogen collega’s vertellen over hun waardevolle werk en potentiële sollicitanten direct een beeld krijgen van de klinieken. De inzet op Facebook, Instagram, LinkedIn, Google en Indeed leverde mooie resultaten op: grotere bekendheid van de afdeling én meer sollicitanten. Deze succesvolle aanpak, met de focus op video en echte verhalen van onze collega’s, rollen we in 2026 verder uit naar andere afdelingen binnen Altrecht.

Opleiden en ontwikkelen

Vanzelfsprekend leiden we binnen Altrecht mensen op voor veel verschillende functies in de ggz zoals psychiaters, klinischen GZ-psychologen en verpleegkundig specialisten. Ook is er een leerafdeling voor de reguliere verpleegkunde-opleiding en zijn er opleidingsplaatsen voor agogische beroepen.

Eind 2025 waren er 200 professionals in opleiding

71

GZ-psychologen

52

Verpleegkundigen

36

Psychiaters

30

Klinisch psychologen

11

Verpleegkundig specialisten

We hebben in 2025 grote stappen gezet richting een gezonde zorgomgeving. De renovatie van locatie Den Eik is gestart met de ambitie deze op te waarderen naar energielabel A+++. Tevens hebben we de overstap naar 100% groene energie definitief vastgelegd voor 2026. Onze inspanningen op het gebied van duurzaamheid zijn dit jaar opnieuw extern bekroond met het Milieuthermometer Zorg certificaat Zilver.

In 2025 is het nieuwe Transitie Programma Vastgoed (TPV) vastgesteld voor de periode 2025 – 2040 dat de kaders weergeeft van de strategische vastgoedontwikkelingen de komende jaren. 

Directe aanleiding voor dit verzoek is het gegeven dat de uitvoering van het vastgoedbeleid vertraagd is door externe omstandigheden. Met name rond de gebouwen in Den Dolder, en onvoldoende investeringsruimte in de afgelopen jaren. Daarnaast vraagt de kwaliteit van de gebouwen aandacht. De acties die nodig zijn in het vastgoed moeten in onderlinge samenhang worden beoordeeld en in lijn gebracht met de meest recente meerjarenstrategie van Altrecht.

De afgelopen periode heeft Altrecht intensief gewerkt om weer financieel gezond te worden. 

De komende twee jaar renoveert en verduurzaamt Altrecht twee gebouwen. Het gaat om Den Eik en De Brink op het Sanatoriumterrein in Zeist. Beide gebouwen zijn verouderd; een renovatie is nodig om passende zorg te bieden. Het doel is een prettigere werk- én behandelomgeving te bieden voor cliënten, familie, medewerkers én bezoekers.

Het Green Team van Altrecht zet zich actief in om de milieubelasting van medicatie te verminderen, geheel in lijn met de Green Deal Duurzame Zorg 3.0. Omdat medicijnen een grote impact hebben op de CO2-voetafdruk en het grondstoffenverbruik, heeft het team een advies overhandigd aan de Raad van Bestuur met concrete aanbevelingen voor de gehele medicatieketen. Door verbeteringen in voorlichting, distributie en samenwerking tussen voorschrijvers, apothekers en cliënten, streeft men naar een substantiële reductie van de huidige verspilling en onnodige verpakkingen.

Naast beleidsmatige adviezen zet het Green Team in op cultuurverandering via kunst en inspiratie. Met het kunstwerk ‘Zonodig’ en het gedicht ‘Hallo Altrecht, hallo boom’ worden medewerkers op een creatieve manier geprikkeld om stil te staan bij hun eigen rol en gedrag in het medicatieproces. Deze aanpak beoogt Altrecht-breed bewustwording te creëren, waarbij de centrale vraag ‘Is dit zo nodig?’ collega’s stimuleert om kritischer en duurzamer met medicatie om te gaan.

Lees hier meer over hoe we ons hard hebben gemaakt om medicijnverspilling binnen Altrecht tegen te gaan.

Herstel begint in een gezonde omgeving

Vanaf 2025 rapporteert Altrecht volgens de WEii methodiek en doelstelling. Dit betekent dat we het totale energieverbruik (gas, warmte en elektra) omrekenen naar een kWh getal per m2 GO. Hierbij houden we voor gasverbruik onze 55% CO2 reductiedoelstelling aan.

WEii: Doel in 2030: max. 80 kWh per m2

Te zien is dat Altrecht 13 kWh per m3 meer dan het jaar doel verbruikt.

Doel: Op gas en warmteverbruik werken we nog wel met de 55% CO2 reductie in 2030 tov 2018. Dit is per jaar 6,4% minder tov voorgaand jaar. Altrecht presteert beter dan haar jaardoelstelling.

Naast het reduceren op energieverbruik spannen we ons ook in voor het reduceren van CO2 vervoerskilometers (woon-werk verkeer & zakelijke kilometers). Het doel hierbij is het stimuleren van actief vervoer en om daarmee CO2 te verlagen. De doelstelling van Altrecht is om in 2030 55% minder CO2 uit te stoten ten opzichte van 2018.

Woon-werk kilometers

Zakelijke kilometers

De doelstelling van Altrecht is om het percentage restafval te verlagen met 60% in 2030. Te zien is dat we de doelstelling van 60% reductie niet halen. Door het inzetten van de afvalscheiding op de locatie Zeist is een daling verder ingezet. In 2026 verwachten we de overige locaties aan te sluiten op het afvalscheidingsysteem en hiermee nog minder restafval te creëren. 

Altrecht heeft het jaar 2025 met een positief resultaat afgesloten. Een resultaat dat in lijn ligt met onze begroting. Voor de toekomst is het van belang dat we deze stabiele lijn doorzetten.

De grootste uitdaging voor de komende jaren is ons vastgoed. We hebben de afgelopen jaren weinig in gebouwen kunnen investeren. Nu we financieel gezond zijn, gaan we verder met verbouwingen en nieuwbouw. Dit is belangrijk voor een fijne werkplek en goede zorg. Een specifiek aandachtspunt hierbij is de situatie rondom de gebouwen in Den Dolder, waarover we intensief praten met de gemeente en andere betrokkenen.

In 2025 hebben wij een meerjarenafspraak gemaakt met verzekeraar Zilveren Kruis. Met een inhoudelijke agenda als basis hebben we afspraken gemaakt voor de komende jaren. Zowel op inhoud als op financiën.

Altrecht en Zilveren Kruis hebben op 4 december een meerjarencontract gesloten voor de komende twee jaar. Een belangrijke stap die ons vertrouwen geeft om onze gezamenlijke ambities verder uit te werken: 

Dit is een belangrijke stap die ons vertrouwen geeft om onze gezamenlijke inhoudelijke ambities concreet verder vorm te geven.

Kennis, expertise en onderzoek

Om meer inzicht te krijgen in factoren die van invloed zijn op onze mentale gezondheid, om nieuwe behandelmethoden te ontwikkelen en om onze kennis structureel te delen, is voortdurende kennisontwikkeling, innovatie en wetenschappelijk onderzoek nodig. 

Kennis en expertise over psychiatrie en mentale gezondheid zijn binnen Altrecht per diagnose georganiseerd in 15 kennis- en expertisenetwerken. Daarnaast heeft Altrecht een wetenschappelijke onderzoeksdivisie die 6 onderzoekslijnen kent met verschillende hoogleraren en waarbij we intensief samenwerken met andere zorginstellingen, universiteiten, hogescholen en onderzoeksinstituten.

De denkwijze van anorexiapatiënten beïnvloedt hun herstel

Vrouwen met anorexia nervosa (AN) die goed zijn in het zien van het grotere geheel (centrale coherentie) komen tijdens hun behandeling sneller aan in gewicht dan anderen die meer in details denken. Dit blijkt uit het onderzoek ‘Cognitieve functies als voorspeller van gewichtstoename bij Anorexia nervosa’ onder 226 vrouwen van 16
jaar en ouder. Dit onderwerp werd niet eerder zo grootschalig onderzocht. Christien Schilder is klinisch neuropsycholoog en een van de onderzoekers.

Subklinische manische symptomen niet alleen voorspeller voor bipolaire stoornis, maar óók voor depressie of angststoornis

Uit het onderzoek ‘Subklinische manische symptomen als risicofactor voor stemmings- en angststoornissen’ blijkt dat subklinische manische symptomen (dat zijn lichte manische klachten) niet alleen een risico zijn voor een bipolaire stoornis, maar ook voor het krijgen van een depressie of angststoornis. Het onderzoek maakt deel uit van het promotieonderzoek van Rosalie Beekman van Altrecht Bipolair. 

In het onderzoek werd gesproken van subklinische manische symptomen (submanie) bij een ongebruikelijk opgewekte of prikkelbare stemming die minstens vier dagen duurt, maar waarbij de klachten niet ernstig genoeg waren om een hypomanie of manie vast te stellen. Het doel van het onderzoek was uitvinden of deze klachten het risico verhogen op het krijgen van andere psychische problemen in de drie jaar daarna.

Cliënten met bipolaire stoornis hebben sterke voorkeur voor gedeelde besluitvorming

In de afgelopen jaren is gedeelde besluitvorming (Shared decision-making, SDM) steeds belangrijker geworden binnen de geestelijke gezondheidszorg. Dit geldt vooral voor complexe aandoeningen, zoals een bipolaire stoornis. Toch is er weinig onderzoek gedaan naar de effecten van SDM bij de behandeling van bipolaire stoornissen in de dagelijkse praktijk. Een recente studie brengt nieuwe inzichten. Janwillem Renes is psychiater bij Altrecht en is één van de onderzoekers.  

Interview met onderzoeker Duygu Gulgun: ggz beter afstemmen op zorgbehoeften van mensen met niet-westerse migratieachtergrond

Mensen met een eerste – en tweede generatie niet-westerse migratieachtergrond die in westerse landen wonen hebben meer kans op psychiatrische problemen met ernstigere symptomen. Deze groep heeft ook meer onvervulde zorgbehoeften. Duygu Gulgun richt zich als onderzoeker bij Altrecht Zorgmonitor in een studie op de verschillen in zorgbehoeften tussen westerse en niet-westerse patiënten tijdens behandeling in de GGZ. Dit deed zij in samenwerking met Altrecht Lector bij Hogeschool Inholland Wilma Swildens en onderzoeker
collega Welmoed van Ens. De onderzoekers publiceerden hierover recent een artikel. In dit interview vertelt Duygu over het onderzoek en deelt ze de aanbevelingen.

Innovatie in de bipolaire zorg: In gesprek met Eline Regeer

Altrecht is altijd op zoek naar manieren om de zorg te verbeteren. Ook de TOP GGz-afdeling Bipolair draagt daar een steentje aan bij. Psychiater en leadexpert Eline Regeer licht twee innovaties toe die de cliënt en hun omgeving een centrale rol geven in de behandeling: de Balanspoli en de oranje bril.